"Kat" - Pär Lagerkvist - recenzja

Pär Lagerkvist to wybitny szwedzki dramaturg uhonorowany w 1951 roku nagrodą Nobla. Autor na swoim koncie ma takie utwory jak: „Karzeł”, „Barabasz”, „Mariamne” czy „Kat”. Ostatnio miałam okazję zapoznać się z ostatnią z wymienionych pozycji.

Na początku autor przenosi czytelnika w czasy średniowiecza, gdzie w gospodzie czeladnicy i rzemieślnicy dyskutują na temat katowskiego fachu. Jeden z biesiadników opowiada towarzyszom jak to w cudowny sposób jako dziecko został ocalony przez kata od śmierci, która była mu pisana. Kat siedzący z tyłu karczmy przysłuchuje się wszystkim dyskusjom lecz nie wtrąca się do rozmowy. 

W drugiej części utworu Pär Lagerkvist przenosi czytelnika w czasy poprzedzające II wojnę światową. W karczmie wśród narastającej nazistowskiej atmosfery, również obecny jest kat. Biernie przysłuchuje się rozmową ludzi oraz ich zachowaniu a dopiero pod koniec zabiera głos.

„Kat” nie był pierwszą książką Pära Lagerkvista, z którą miałam okazję się spotkać. Jednak tak jak poprzednie utwory i ta pozycja wywarła na mnie ogromne wrażenie. Jest to niewielkich rozmiarów książka zmuszająca do refleksji i przemyśleń.

Serdecznie polecam ten utwór wszystkim, którzy mają już dość książek o banalnej fabule i przewidywalnej akcji. „Kat” jest z pewnością pozycją godną uwagi.

Serdecznie polecam!

Tilia, 16 lat

Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Promic.

"Karzeł" - Pär Lagerkvist - recenzja

Pär Lagerkvist jest wybitnym szwedzkim poetą, dramaturgiem i prozaikiem, autorem wielu dzieł, za które został doceniony i nagrodzony w 1951 roku Nagrodą Nobla. Jest on autorem książek, takich jak: „Barabasz”, „Kat”, „Sybilla”, „Pielgrzym na morzu”, a także „Karzeł”, wydany w 2013 roku przez Wydawnictwo PROMIC.

Jak mówił sam autor, w książce poruszył temat wiecznego zła. Utwór przyjmuje postać dziennika nadwornego karła. Akacja utworu rozgrywa się w bliżej nieokreślonej przeszłości, na ogólnie zarysowanym dworze książęcym. Nadworny karzeł, którego autor opisuje jako dwudziestocalowego, zgrabnego, proporcjonalnie zbudowanego mężczyznę, o rudawych, gęstych włosach i pomarszczonej twarzy, jest narratorem książki. Dumny i milczący karzeł nie posiada imienia. Jego zadanie polega na usługiwaniu swojemu panu, spełnianiu życzeń księżnej, a przede wszystkim obserwowaniu co się wokół niego dzieje. 

Karzeł wzbudza w ludziach lęk i niechęć, ale jak sam pisze „Ale boją się tak naprawdę samych siebie. Sądzą, że ja ich przerażam, czyni to jednak karzeł kryjący się w nich, człekopodobna istota o małpiej twarzy, wystawiająca głowę z głębi ich duszy.” Karzeł ma wysokie mniemanie o sobie, uważa że pochodzi z rodu starszego od ludzi, dlatego też ludzkich bliźnich nienawidzi i gardzi nimi. Nienawidzi też zwierząt, a także innych karłów, często nazywając ich błaznami. 

Jedynie respekt i jakiś rodzaj szacunku czuje do księcia, gdyż ten jest wojownikiem wszczynającym wojny i zabijającym wrogów. Wielkim marzeniem karła jest udział w wojnie i zabicie wroga. Ze względu na niewielki wzrost długo musiał czekać na spełnienie marzenia, ale w końcu się udało! Nienawiść i zło, które nosi w sobie sprawiają, że zachowuje się podle i bezwzględnie w stosunku do otaczających go ludzi. Zabija kota księżniczki, biczuje księżną, truje don Riccardo, sprawia że zamordowany zostaje książę Giovanni, ukochany Angeliki. Ta zbrodnicza działalność zostaje zauważona i obraca się przeciwko niemu, zostaje wtrącony do lochu i przykuty łańcuchami do ściany. Żyje jednak nadzieją, że pewnego dnia książę pośle po niego, bo przecież książę nie może obyć się bez swojego karła.

Pomimo, że autor pokazuje najgorszą, bezwzględną stronę ludzkiej natury utwór niesamowicie wciąga czytelnika. Przede wszystkim, po przeczytaniu lektury pozostaje niepokój, który skłania do przemyśleń na temat własnego postępowania. Jest to książka, którą można polecić każdemu, gdyż jest utworem ponadczasowym poruszającym problemy ludzi z różnych epok i w różnym wieku.

Tilia, 16 lat

Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Promic. 

"Mariamne" - Pär Lagerkvist - recenzja

Pär Lagerkvist to szwedzki poeta, dramaturg i prozaik, uhonorowany nagrodą Nobla. Autor znany jest m.in. z takich utworów jak: „Barabasz”, „Karzeł”, „Pielgrzym na morzu” czy właśnie „Mariamne”. 

Tytułowa bohaterka jest żoną dobrze znanego z Biblii Heroda - króla Jerozolimy. Władca zakochał się w tej kobiecie od pierwszego wejrzenia i robił wszystko aby ją lepiej poznać. W końcu Mariamne zostaje jego żoną. Właśnie ta delikatna i drobna kobieta stanęła u boku brutalnego, dominującego i nie znoszącego sprzeciwu męża.  Ku zdumieniu wszystkich Mariamne potrafiła wpłynąć na Heroda tak, że choć trochę złagodniał i stał się bardziej wyrozumiały dla swoich poddanych. Jednak Heroda zżera chorobliwa zazdrość o swoją żonę, a miłość z czasem przeradza się w nienawiść.

„Mariamne” to krótki utwór mający niespełna 80 stron. Jednak pomimo swoich niewielkich rozmiarów przemawia do czytelnika w stu procentach.

Cechy charakteru, które posiada Herod można przypisać wielu ludziom, każdy z nas w ciągu swojego życia zmienia się, pozostaje pod wpływem – dobrym czy też złym – innych osób. Istotne jest to, żeby umieć rozróżnić co jest dla nas najlepsze. I ta właśnie książka skłania do takich głębszych przemyśleń i refleksji.

Serdecznie polecam wszystkim tę pozycję. Jest to rewelacyjnie napisany utwór ukazujący ból, cierpienie, chorobliwą zazdrość oraz lęk Heroda. Czytelnik poznaje władcę z najgorszej z możliwych stron, ale autor pokazuje przy tym, również przemianą jaką król przechodzi przy swojej żonie. 

„Mariamne” jest to utwór od którego nie mogłam się oderwać i myślę, że u innych czytelników wywoła taka samą reakcje.

Tilia, 16 lat

Książka okazała się nakładem Wydawnictwa Promic.